Doğum günü, bayram, misafir

Bayrama on gün var. İlk gün on iki kişi yemeğe gelecek. Her bayram aynı olur: son iki gün ayakta kalırsınız. Sofrayı siz bilirsiniz. Zor olan, işi günlere yaymak. Bugün tek bir beceri öğreneceksiniz: ona soru sordurmak ve adım adım plan istemek.

Önce çoğumuzun yaptığı gibi soruyoruz. Bayrama on gün var. Bana bir hazırlık planı yap. On günlük bir plan geldi. Düzgün görünüyor. Ama dikkatle okuyun. Bayramlık ve hediye almayı yazmış; siz bunu istemediniz. Kaç misafir geleceğini bilmiyor. Akşamları kaç saatiniz olduğunu da bilmiyor. Hata planda değil, sırada. Sormadan plan yaptı ve boşlukları tahminle doldurdu.

İyi terzi kumaşı kesmeden önce ölçü alır. Plan da sorudan sonra yapılır.

Şimdi sırayı değiştiriyoruz. Plan istemeden önce soru sormasını istiyoruz. Bayrama on gün var. Hazırlık planı istiyorum. Plan yapmadan önce bana en çok dört soru sor ve cevaplarımı bekle. Bu kez plan yazmadı. Dört soru sordu: hangi bayram, kaç misafir, günde ne kadar zaman, öncelik ne? Bu soruların cevabını yalnız siz bilirsiniz. Ramazan Bayramı. İlk gün on iki kişi yemeğe gelecek. Hafta içi akşamları bir saatim var, hafta sonu üç saatim var. Önceliğim yemek ve temizlik; tatlıyı evde yapacağım. Misafirlerin adını ve evinizin adresini yazmadınız. On iki kişi demek yetti.

Cevaplardan sonra planı istiyoruz ve nasıl olacağını söylüyoruz. Şimdi adım adım plan yap: her güne tek iş yaz, son güne iş bırakma. Plan bu kez sizin evinize göre. Her güne tek iş var, onuncu gün boş. Yine de sizin gözünüzle okuyun. Tatlıyı dördüncü güne koymuş. Sütlü tatlı altı gün dayanmaz. Bunu siz bilirsiniz, o bilmez. Sütlü tatlı yapacağım; altı gün dayanmaz. Tatlıyı dokuzuncu güne al. Yalnız değişen satırları yaz. Tatlı dokuzuncu güne geçti. Dördüncü güne ne yazacağını ise bilemedi. O boşluğu siz doldurursunuz. Plan ondan, karar sizden.

Aynı yol doğum gününde de işler. Kaç çocuk gelecek, kaç saat sürecek, önce bunları sorsun. Bayramda kaç misafir geleceğini ve ne pişeceğini sorsun. Akşam misafirinde kaç kişi olduğunu ve saat kaçta geleceklerini sorsun. Hepsinde sıra aynı: önce o sorar, siz cevaplarsınız, sonra adım adım plan gelir. Becerinin adı: soru sordurmak ve adım adım plan istemek. Özel günlerde de işe yarar, başka her işte de.

Bir sınırı var. Plan size yol gösterir; baklavayı açmaz, misafiri karşılamaz. Her günün işini kendi vaktinizle karşılaştırın. Sığmayan günü bölmesini isteyin. Bu derste her isteği yalnız bir kez denedik. Sizde sorular ve plan farklı çıkabilir.

Bu akşam yapacağınız tek iş şu. Yaklaşan bir özel günü söyleyin ve plan yapmadan önce soru sormasını isteyin. Soruları cevaplayın. Planı yarın istersiniz.

Şimdi sıra sizde. Beş durumda sıradaki adımı seçin. İyi bayramlar.